Alfons De Clercq - Kunstschilder

ALFONS (ALPHONSUS) DE CLERCQ,

Beroep: Kunstschilder.

Geboren op: 08/08/1868 te Weeldsche Statie / Weelde (Turnhout)

Overleden op: 09/03/1945 te Berchem (Antwerpen)

Uitgezonderd één broer (overleden één jaar na geboorte), woonde het hele gezin De Clercq lange tijd samen. Na het overlijden van Alfons' ouders, bleven Alfons en zijn zus Anna samen wonen in het ouderlijke huis te Berchem.

Alfons bleef ongehuwd en overleed in 1945, op 77-jarige leeftijd in het ziekenhuis.

(Info: uitgebreid stamboomonderzoek, documenten, dagboek van Alfons De Clercq e.a.).

 _____________________________________________________________________________________________

"De Molse schilderskolonie"

'De eertijds zo schilderachtige Kempen is aan het veranderen door de opdringerige industrie', zei Jakob Smits in het Gemeentehuis te Mol tijdens het openingsbanket van de Internationale Tentoonstelling. Dat was in 1907, en ondertussen is er natuurlijk nog veel meer veranderd. Maar daar was op de paar honderd schilderijen van de achtenzestig deelnemers nauwelijks iets van te merken en zeker niet op die van Alphonse Declercq. Alphonse Declercq werd geboren te Weelde op 8 augustus 1868. Hij studeerde aan de Koninklijke Academie te Antwerpen en bleef daarna in die stad wonen. Nochtans schilderde hij "mit Vorliebe die Campiner Moräste, die Heide (Genck, Moll)", aldus het Algemeines Lexicon der bildenden Künstler van Thieme-Becker.

Van het vrij groot aantal Antwerpse schilders dat in die tijd naar Mol afzakte, kwam Alphonse Declercq het vaakst en het meest regelmatig. Hij verbleef dan in het hotel "Duc de Brabant" op de Markt, waar hij door zijn vrienden werd gewaardeerd om zijn goed humeur en zijn grappen; zij noemden hem "Pius". Als kunstenaar scheerde hij geen hoge toppen maar hij leverde degelijk werk, veeleer in de realistisch - impressionistische trant van Ernest Midy dan in de symbolistische van Jakob Smits.

Aan de tentoonstelling van 1907 nam hij deel met zes werken, waarvan de titels een staalkaartje vormden van de onderwerpen die in die tijd de voorkeur kregen: "Zandweg te Moll", "Oude watermolen te Moll", "Het Schrieck", "Zicht te Sluys", "Dreef te Gompel", "Maangezicht".

Na de tentoonstelling kwam de "Dreef te Gompel" in gemeentelijk bezit; ze hangt nu in het Jakob Smitsmuseum, in de zaal van Smits' tijdgenoten. Declercqs' werk viel nogal in de smaak van de toenmalige kunstliefhebbers. De criticus 'Pencil' schreef op 18 augustus 1907 in het dagblad Le Nouveau Précurseur over zijn "coloris magnifique" en J.E. Jansen noemde in het tijdschrift Taxandria zijn "Watermolen te Moll" 'één van de meesterwerken die ons in het oog vielen'. Die "Watermolen" hebben we nog niet ontdekt, maar voor de andere werken van Declercq die op de tentoonstelling "De Molse School rond 1900" in het Jakob Smitsmuseum te zien waren, brachten toeschouwers duidelijk waardering op.

Een foto van deze schilder heeft u ongetwijfeld al gezien, bv. in profiel van Mol p.271 of in Panorama van Mol p.34. De kunstenaar die op de oude prentkaart de Boerestraat in Sluis staat te schilderen, is inderdaad Alphonse Declercq.

F.Van Gompel"

('Uit in Mol": jg. 1 nr 8 - September 1986)

_____________________________________________________________________________________________

"Leerling aan de Koninklijke Academie te Antwerpen"

 "Alfons De Clercq werd leerling aan de Koninklijke Academie te Antwerpen bij o.a. Eugeen Joors, Jan Rosier en Julien De Vriendt. In 1894 werd hij toegelaten aan het Hoger Instituut in de klas van Joseph Coosemans. Door deze leraar belandde Alfons te Tervuren en te Genk. Vanaf 1896 was hij lid van "Als Ik Kan" en in 1898 had De Clercq zijn eerste persoonlijke tentoonstelling in zaal Verlat te Anwerpen. Hij verkocht toen zelfs 14 schilderijen! In 1904 verbleef hij voor de eerste keer in Mol, in 1907 nam hij er deel aan de Internationale Kunsttentoonstelling met 6 Kempsiche landschappen. Per fiets ontdekte hij de eenvoudige landschappen te Mol, Dessel, Retie en Balen. Hiernaast werd hij aangetrokken door begijnhoven, door de oude Vlaamse steden en door het Scheldeland. De Clercq was een impressionistische schilder van landschappen, maringes en stadshoekjes met een helder koloriet met een voorliefde voor zachte okers."

_____________________________________________________________________________________________

"Leerling van J.Coosemans"

"Als één van de meest fervente Kempen-schilders en trouwe klant van Hotel "Duc de Brabant" mag Alfons De Clercq een quasi-Mollenaar genoemd worden. Tussen 1902 en 1914 verbleef hij jaarlijks geruime tijd in Mol of Dessel. Aan de Academie van Antwerpen (1894-1900) was hij o.a. leerling van J.Coosemans. Hoewel onlosmakelijk met de Molse Schilderskolonie was hij ook werkzaam in Tervuren en Dendermonde. Alfons De Clercq reisde ook naar Nederland, Frankrijk en Duitsland. Zes van zijn schilderijen sierden in 1907 de wanden van de Gemeenteschool: Zandweg te Moll - Oude Watermolen te Moll - Het Schrieck - Zicht te Sluys - Dreef te Gompel - Maangezicht. Door zijn toedoen waren ook enkele werken aanvaard van zijn nicht, de bloemenschilderes Louise Coupé uit Gent. De prentkaart met plein-airist De Clercq aan de ezel in de Boerenstraat van Mol-Sluis is één van de oer-afbeeldingen van de Molse Schilderschool geworden."

(uit "Jakob Smits"- Driemaandelijks Tijdschrift - september 2007 / Uitgegeven door de vzw Vrienden van het Jakob Smitsmuseum)

De prentkaart met plein-airist De Clercq aan de ezel in de Boerenstraat van Mol-Sluis is één van de oer-afbeeldingen van de Molse Schilderschool geworden.